अतिसार (डायरिया) झाल्यास जास्त प्रमाणात फायबर, मसालेदार, तेलकट आणि गोड पदार्थांचे सेवन करू नये.पावसाळ्यात पाणी तुंबल्याने आणि पुरामुळे पिण्याचे पाणी दूषित होण्याची शक्यता वाढते. नळांमधून पुरवठा होणाऱ्या पाण्यात हानिकारक जीवाणू वाढण्याचा धोका जास्त असतो.अशा परिस्थितीत लोकांमध्ये पोटाच्या समस्या निर्माण होतात. या ऋतूतील पोटाशी संबंधित समस्यांमध्ये अतिसार ही सर्व सामान्य समस्या आहे. ही समस्या विशेषतः लहान मुलांमध्ये दिसून येते. हा पचनसंस्थेशी संबंधित विकार आहे, ज्यामध्ये रुग्णाच्या शरीरातून पातळ मल बाहेर पडतो.ही समस्या प्रामुख्याने रोटाव्हायरसमुळे होते, परंतु काही प्रकरणांमध्ये साल्मोनेला किंवा ई. कोलाय यांसारखे जीवाणू देखील कारणीभूत ठरू शकतात.
अतिसाराचे सर्वात मोठे कारण म्हणजे विषाणू, ज्याचा आतड्यांवर वाईट परिणाम होतो.त्याला आतड्यांसंबंधी फ्लू देखील म्हणतात. अतिसार इतर कारणांमुळे देखील होऊ शकतो जसे: संसर्ग, अन्नामध्ये खबरदारी न घेणे, कोणत्याही औषधाचे दुष्परिणाम, अन्नपदार्थांची समस्या, विषाणूजन्य संसर्ग, अन्न विषबाधा, घाणीमुळे.
अतिसाराची मुख्य लक्षणे आहेत: सैल मल, मळमळ, ओटीपोटात दुखणे आणि गोळा येणे, निर्जलीकरण, वारंवार ताप, रक्तरंजित मल, अपचनाच्या तक्रारी, भूक न लागणे, पोटदुखी, कधीकधी मळमळ आणि उलट्या होणे.
जुलाब रोखण्यासाठी काही गोष्टी लक्षात ठेवल्या पाहिजेत, जसे की: शुद्ध पाणी प्या, चांगल्या प्रकारे शिजवलेले अन्न खा, ताजे शिजवलेले गरम अन्न खा, शिळे अन्न खाणे टाळा; चहा, कॉफी, सोडा, चॉकलेट इत्यादींचे सेवन टाळा; हात वारंवार धुवा आणि स्वच्छतेची विशेष काळजी घ्या; उरलेले अन्न ताबडतोब फ्रीजमध्ये ठेवा.
अतिसार झाल्यास जास्त प्रमाणात फायबर, मसालेदार, तेलकट आणि गोड पदार्थांचे सेवन करू नये.जास्तीत जास्त ओआरएस द्रावण घ्यावे. ओआरएस बनवण्यासाठी एक लिटर उकळलेल्या पाण्यात सहा चमचे साखर, एक चमचा मीठ विरघळवून ठेवा. थोड्या थोड्या वेळाने ते पीत राहा. अतिसार झाल्यानंतर प्रत्येक वेळी याचे सेवन करा.बाजारात अनेक प्रकारची इलेक्ट्रोलाइट ड्रिंक्स उपलब्ध आहेत, मात्र घरातील एखाद्याला अचानक जुलाब झाला तर त्वरित उपचारासाठी घरगुती ओआरएस फायदेशीर ठरते. यामध्ये नारळ पाणी (शहाळे) देखील खूप फायदेशीर आहे. दररोज एक ग्लास ताजे नारळाचे पाणी प्या.ज्यांना सौम्य जुलाबाची तक्रार आहे, ते शरीरातील पाण्याची पातळी संतुलित ठेवण्यासाठी नारळाच्या पाण्याचा वापर करू शकतात.
यामध्ये तांदळाचे पाणी म्हणजेच माड देखील खूप फायदेशीर आहे. शिजवलेल्या भाताचे पाणी काढून घ्यावे. जेव्हा जेव्हा तुम्हाला लूज मोशन असेल तेव्हा लगेच अर्धा ग्लास तांदळाची पेज प्या. लहान मुलांसाठीही ही उपचारपद्धती फायदेशीर ठरू शकते. तुम्ही ते तीन किंवा अधिक वेळा सेवन करू शकता.हे मुलांमध्ये इंफेंटाइल गॅस्ट्रोएन्टेरिटिसमुळे होणारे अतिसार टाळण्यास मदत करू शकते.
यामध्ये मध देखील फायदेशीर आहे. जर तुम्हाला जुलाब होत असेल तर तुम्ही दिवसभरात एक ते दोन चमचे मध खाऊ शकता. गरम पाण्यात एक ते दोन चमचे मध मिसळून ते थंड झाल्यावर पिऊ शकता. मधामध्ये बॅक्टेरियाच्या वाढीस प्रतिबंध करणारा पदार्थ गुणधर्म असतो, ज्यामुळे गॅस्ट्रोएन्टेरिटिसमुळे होणारे अतिसार कमी होण्यास मदत होते. ओआरएस सोबत मध घेतल्यास बॅक्टेरियाच्या अतिसाराचा कालावधीही कमी होतो.
आल्याचे सेवन केल्यानेही या समस्येपासून आराम मिळतो. आल्याचे एक इंचाचे दोन तुकडे एक कप पाण्यात टाकून उकळा. ते गाळून प्या. दिवसातून एक किंवा दोनदा याचे सेवन करा. जर्नल ऑफ द फार्मास्युटिकल सोसायटी ऑफ जपानमध्ये प्रकाशित झालेल्या अहवालानुसार, आल्याचा एसीटोन अर्क अतिसार रोखण्यासाठी सेरोटोनिन (मेंदूमध्ये नैसर्गिकरित्या उद्भवणारे रसायन) कमी करण्यास मदत करू शकतो. गॅस, पोटदुखी, पोट फुगणे, छातीत जळजळ आणि भूक न लागणे यासारख्या पोटाच्या इतर समस्यांपासूनही आले आराम देते. यामध्ये दह्याचे सेवन देखील फायदेशीर आहे.
(हा लेख फक्त सामान्य माहिती आणि जागरुकतेसाठी आहे. उपचार किंवा आरोग्य सल्ल्यासाठी तज्ञांची मदत घ्या.)
